rowański
erlëkerleitę hu
Sposoby zapisu: zmodyfikowany łaciński, sylabariusz
Faktycznie
Utworzenie: Hapana Mtu w 2009
W świecie Gruszek Na Wierzbie
Używany w (Gruszki Na Wierzbie): Rowania
Kody
Conlanger–3 gnw.row.hm
Lista conlangów
Pilcrow.png Ta strona może zawierać znaki Unicode.

Słowo erlëkerleitę zapisane w sylabariuszu rowańskim.

Język rowański (row. erlëkerleitę hu [ɛɾɛq.ɛ̃ɾɛĩtɛ̃ χu]) to język którym posługują się Rowanki.

Fonetyka[edytuj | edytuj kod]

Akcent[edytuj | edytuj kod]

Pada zawsze na pierwszą sylabę. Każdy wyraz (nawet klasyfikator) jest osobno akcentowany.

Spółgłoski[edytuj | edytuj kod]

Tam, gdzie podane są dwie głoski, pierwsza jest wariantem podstawowym, druga możliwym alofonem.

  • zwarte: k [q, k] t [t] p [p]
  • zwarte labializowane: kl [qʷ, kʷ] tl [tʷ] pl [pʷ]
  • szczelinowe: h [χ, x] s [ʃ, s] f [ɸ, f]
  • szczelinowe labializowane: hl [χʷ, xʷ] sl [ʃʷ, sʷ]
  • drżące: r [ʀ] z [r] v [ʙ]
  • uderzeniowe: rl [ɾ]
  • półotwarte: zl [ɹ]
  • nosowe: g [ŋ] n [n] m [m]

Spółgłoski nosowe występują tylko na początku morfemu. Ponadto na styku morfemów pojawiają się jako „uśmierzacz rozziewu” nienotowane [w] [j] [ʔ].

Samogłoski[edytuj | edytuj kod]

a [ɒ, ɑ] u [u, o] e [ɛ, æ] i [i, ɨ]

wszystkie samogłoski mają też wersje nosowe

Dyftongi[edytuj | edytuj kod]

au [ɒu] ua [oɒ] ei [ɛi, ei] ie [iɛ, eɛ]

wszystkie dyftongi mają też wersje nosowe

Harmonia samogłoskowa[edytuj | edytuj kod]

W języku rowańskim obowiązują jednocześnie dwa typy harmonii samogłoskowej - harmonia miejsca artykulacji (przednie/tylne) oraz harmonia nosowa. Harmonia działa wstecz!

  • a/u/au/ua
  • ą/ų/aų/uą
  • e/i/ei/ie
  • ę/į/eį/ię

Wyraz z samogłoskami nosowymi poznajemy po ogonku przy ostatniej samogłosce (erleitę „Rowanek” [ɛ̃ɾɛĩtɛ̃]). Jeżeli w wyrazie złożonym złamana zostanie harmonia nosowa i przed członem nosowym pojawi się człon nienosowy, to nad ostatnią samogłoską członu nienosowego stawiamy dierezę.

Nazwy własne[edytuj | edytuj kod]

Ortografia łacińska dla rowańskiego nie używa dużych liter dla nazw własnych. Można je oznaczać 'biorąc w takie nawiasy'. Wiąże się to z faktem, że w piśmie Rowanków nie ma odpowiedników małych i wielkich liter, nazwy własne zaś - jeśli w ogóle chce się je wyróżnić - otacza się ramką.

Czasowniki[edytuj | edytuj kod]

W odmianie czasowników nieprzechodnich obowiązuje schemat prefiks osoby+prefiks czasu+rdzeń. Wykonawca występuje w absolutywie (forma słownikowa, bez prefiksu). Zaimki można pomijać.

W zdaniu przechodnim wykonawca stoi w ergatywie (prefiks ka,ke), obiekt jest w absolutywie, zaś czasownik uzgadnia się do obu tych elementów, przyjmując kolejno prefiks obiektu, prefiks wykonawcy i prefiks czasu. Prefiks wykonawcy zakończony na -a,-e traci ostatnią samogłoskę, jeżeli następny element zaczyna się samogłoską.

Negacja czasowników nieprzechodnich polega na zamienieniu kolejności prefiksu czasu i osoby. Negacja czasownika przechodniego odbywa się przez przestawienie prefiksu czasu przed prefiks obiektu.

Rzeczowniki[edytuj | edytuj kod]

Mnogość rzeczowników oznacza się opcjonalnie przez podwojenie klasyfikatora.

Klasy[edytuj | edytuj kod]

Jest ich (na chwilę obecną) sześć. Każdy rzeczownik przynależy do jednej z klas. Klasę poznajemy po klasyfikatorze, który stoi po rzeczowniku i po wszystkich jego przydawkach (np. przymiotnikach, przydawce dzierżawczej).

Po rzeczownikach określanych liczebnikiem nie stawia się klasyfikatorów.

Liczebniki[edytuj | edytuj kod]

System liczebników u Rowanków bazuje na czwórce i dwunastce.

1 ras
2 uą
3 ber
4 sa
5 rassa (1+4)
6 uąsa (2+4)
7 bersa (3+4)
8 sasa (4+4)
9 rassasa (1+4+4)
10 uąsasa (2+4+4)
11 bersasa (3+4+4)
12 puhų
13 räspuhų (1+12)
14 uąpuhų (2+12)
23 bersasäpuhų (3+4+4+12)
24 puhųuą (12x2)
25 räspuhųuą (1+12x2)
36 puhųber (12x3)
48 puhųsa (12x4)
60 puhųrassa (12x(1+4))
132 puhųbersasa (12x(3+4+4))
143 bersasäpuhųbersasa (3+4+4+12x(3+4+4))
144 mauka
1728 ezlevę
2009 rassäpuhųbersasamaukäezlevę (1+4+12x(3+4+4)+144+1728)
Treści społeczności są dostępne na podstawie licencji CC-BY-SA, o ile nie zaznaczono inaczej.